prosto o kolorach

Umaszczenia bułane

Umaszczenia bułane

Jedną z modyfikacji koloru podstawowego są rozjaśnienia umaszczenia bazowego.Warunkuje je gen bułany (Dun) i wyróżnia się tu dwa allele:

D – warunkuje rozjaśnienie ciała

d- brak rozjaśnienia

Dziedziczone są w sposób pełnej dominacji, czyli homozygota dominująca (DD) oraz heterozygota (Dd) wyglądają tak samo. Jedną z charakterystycznych cech działania tego genu jest rozjaśnienie kłody. Natomiast kończyny, ogon, grzywa, głowa, pręga grzbietowa oraz pręgowanie na kłębie, łopatce i kończynach są ciemniejsze. Występowanie prymitywnego pręgowania jest ściśle związane z tym genem. Można je zobaczyć najczęściej na grzbiecie, kłębie, kończynach, uszach, rzadziej na łopatce, głowie lub na całej kłodzie (Thiruvenkadan i in., 2008).  Umaszczenie gniade rozjaśniane jest przez ten gen do bułanego, kare do myszatego, zaś kasztanowate do czerwono-bułanego. Gen bułany rozjaśnia zarówno eumelaninę, jak i feomelaninę. Dlatego jego działanie można zobaczyć na wszystkich podstawowych umaszczeniach:

– bułane (A_E_D_), rozjaśnienie kłody do odcieni jasnego brązu, głowa, kończyny, pręgowanie i włosie ogona oraz grzywy pozostaje nierozjaśnione.

bułany 2bułany 3

                                                                                       Bułany (morgancolors.com)

– czerwono-bułany (_ _ee D_), miejsca nie podlegające rozjaśnieniu są koloru rudego, łącznie z pręgowaniem.Konie takiej maści sporadycznie trafiają się w hodowli koników polskich, jednak nie są uznawane. Podobnie jest z hucułami z ta małą różnica, że ogier nie może być kasztanowaty (czerwono-bułane wrzucane do jednego wora z kasztanowatymi).

jasno czerownbułanyczerwonobułąny

                     Janoczerwonobułany (skyfirelabs.com)                             Czerwonobułany (horseandhound.co.uk)

ciemnoczerwonobułany

                                                                  Ciemnoczerwonobułany (imagesbot.com)

– myszaty (aaE_D_), rozjaśniona kłoda w odcieniach szarości, kończyny, włosie oraz pręgowanie czarne. Tą maścią charakteryzują się koniki polskie.

janomyszatymyaszty

                    Jasnomyszaty (myhorseforum.com)                                               Myszaty (pinterest.com)

ciemnomyszaty

                                                                 Ciemnomyszaty (hammerhorses.com)

Gen maści bułanej D rozjaśnia włosie, natomiast nie rozjaśniona pozostaje skóra ani tęczówka oczu. Dlatego  rodzina umaszczeń bułanych  posiada ciemne pręgowania na grzbiecie (łopatce, kłębie, kończynach, brzuchu, głowie oraz różnobarwne włosy w grzywie i ogonie (Stachurska, 2001).  Według statystyk konie posiadające gen bułany stanowią 4,5% koni zarejestrowanych w American Paint Horse Association (Stamatelakys, 2009). W międzynarodowej populacji koni huculskich konie bułane stanowiły przed wojną jedynie 2,57% (Holländer, 1939). Kilka lata temu konie w spisie stanu na styczeń 2011 w SKH „Gładyszów”  oficjalnie nie wykazywały umaszczenia bułanego oraz czerwono-bułanego. Myszate są i mają się dobrze. Reszta najprawdopodobniej opisywana jako kasztanowata /z pręgą (czerwono-bułana) lub gniada z pręgą (bułana). Fiordingi posiadają wszystkie typy umaszczeń bułanych, ale są też sporadycznie nosicielami genu kremowego (Wilisowska, 2012).